Van het gas af? Overzicht van kosten en subsidies

Vandebron vindt dat de energietransitie niet snel genoeg kan gaan. Een belangrijke stap is om heel Nederland van het gas af te krijgen. In deze blogreeks vertellen we hoe je dat doet. Dit is deel één: het kostenplaatje.

Laatste update: 1-7-2024

Kom van dat gas af!

Elke woning in Nederland moet in 2050 van het gas af zijn. Om Europese klimaatdoelen te halen, heeft onze overheid dat zo bepaald. Goede zaak vinden wij! En gelukkig is het niet alleen maar ‘moeten’, maar brengt een gasloos huis ook interessante voordelen met zich mee.

• Lagere energiekosten. Stroom is goedkoper dan gas. De investering verdien je vanzelf terug.

• Minder CO2-uitstoot. Zo draag je zelf bij aan een beter milieu.

• Veiliger wonen. Voorkom vervelende gebeurtenissen met gas en vuur.

• Geen cv-ketel. Bespaar onderhoudskosten en voorkom koolmonoxidevergiftiging.

Wat komt er bij kijken?

Denk je erover om jouw woning gasloos te maken? Goed bezig! Laten we eerst eens kijken wat er allemaal bij komt kijken.

• Warmtepomp plaatsen. Hét elektrische alternatief voor de cv-ketel. Duurzaam en veel goedkoper in verbruik. Door de lage aanvoertemperatuur moet je misschien wel je radiatoren vervangen en/of vloerverwarming leggen.

• Woning isoleren. Zonder goede isolatie is een gasloze woning lastig te verwarmen. Dat komt door de lage temperatuur waarmee elektrische warmtepompen verwarmen. Geef je woning daarom eerst een dikke winterjas, zodat de warmte beter binnen blijft. Denk daarbij ook na over je ventilatie.

• Elektrisch fornuis installeren. Voor een gasfornuis is geen plek in een gasloos huis. Kies tussen inductie, keramisch en klassiek elektrisch koken. Waarschijnlijk moet je ook wat aanpassen in de meterkast.

• Zonnepanelen en thuisaccu installeren. Geen harde eis, maar wel slim om te doen. Je stroomverbruik gaat namelijk flink omhoog wanneer je van het gas af bent. Zo ben je meer zelfvoorzienend.

• Gasaansluiting verwijderen. Yes! Nu ben je helemaal van het gas af. Je netbeheerder komt gratis je gasaansluiting verwijderen. Vanaf dat moment betaal je ook geen vastrecht meer voor je gasaansluiting.

Niet volledig van het gas af, maar wel minder gas verbruiken? Dat is natuurlijk ook al top. Bijvoorbeeld door je huis te laten isoleren en over te stappen op elektrisch koken. Ook daar helpt de informatie uit deze blogreeks je bij.

Subsidies en regelingen in 2025

Eerst het goede nieuws: de overheid moedigt duurzaam wonen aan met verschillende subsidies. Laten we daar eerst eens naar kijken.

1) ISDE voor woningeigenaren

De belangrijkste subsidie voor mensen met een koophuis is de ISDE: de Investeringssubsidie duurzame energie en energiebesparing. Dit is een subsidie vanuit de Rijksoverheid voor alle woningbezitters in Nederland.

Je kunt deze subsidie op drie manieren inzetten:

1. Neem één isolatiemaatregel. Laat bijvoorbeeld alleen je spouwmuur isoleren. Je krijgt dan subsidie voor ongeveer 15% van de kosten.

2. Neem twee of meer isolatiemaatregelen. Laat bijvoorbeeld je spouwmuur en je dak isoleren. Of isoleer je vloer en vervang enkel glas door HR++ glas. Je krijgt dan subsidie voor ongeveer 30% van de kosten.

3. Neem één isolatiemaatregel én investeer in een andere duurzaamheidsmaatregel. Laat bijvoorbeeld je dak isoleren en installeer een warmtepomp. Je krijgt dan subsidie voor ongeveer 30% van de kosten.

Op de website van RVO vind je de precieze bedragen, voorwaarden en meer informatie over deze subsidie. In de video hieronder zie je kort hoe het werkt.

2) SVVE voor VvE’s

Woon je in je eigen appartement? Maak dan samen met je VvE gebruik van de SVVE: Subsidie verduurzamen voor verenigingen van eigenaars. Deze subsidie kunnen jullie inzetten om één of meer isolatiemaatregelen toe te passen aan het woonblok. Bijvoorbeeld dakisolatie en HR++ glas. Lees er alles over de website van RVO.

Let op: je maakt gebruik van ISDE óf van SVVE. Niet allebei.

3) Gemeentelijke subsidies

Goed om te weten: naast de landelijke subsidies zijn er vaak extra mogelijkheden voor verduurzaming vanuit je eigen gemeente of provincie. Die kun je inzetten bovenop de ISDE of SVVE.

Voorbeelden zijn:

• Amsterdam - Woon je in Amsterdam en wil je je huis beter isoleren? Tot 1 juli 2026 kunnen huiseigenaren en VvE’s de Extra Isolatiesubsidie (EISA) aanvragen.

• Rotterdam - Rotterdammers kunnen gebruikmaken van de Energietransitielening. Tot 2028 kun je als huiseigenaar tegen gunstige voorwaarden een lening afsluiten voor verduurzamingsmaatregelen, zoals isolatie of zonnepanelen.

• Utrecht - In Utrecht kun je als huiseigenaar gebruikmaken van verschillende subsidies voor verduurzaming. Denk aan subsidies voor isolatie, energieadvies aan huis of begeleiding bij het energiezuinig maken van je woning.

Check de website van jouw gemeente om te zien welke regelingen er voor jou zijn.

4) Energiebespaarlening

Niet genoeg spaargeld? Via het Warmtefonds kun je een lening afsluiten tegen gunstige voorwaarden. Het Warmtefonds (vroeger Nationaal Energiebespaarfonds) werkt namens de Rijksoverheid.

Per jaar betaal je ongeveer 4% rente. Meer aflossen mag altijd, zonder extra kosten. Huishoudens met een verzamelinkomen tot € 60.000 betalen in 2025 trouwens zelfs 0% rente.

Investeren, terugverdienen, besparen

De meeste woningen hebben flink wat verbouwingen nodig om van het gas af te gaan. Daar hoort een prijskaartje bij. Gelukkig kun je gebruikmaken van subsidies én bespaar je op energiekosten. En wanneer je de investering hebt terugverdiend, blijf je voordeel hebben van een lage energierekening. Zie ‘Hoeveel kan ik besparen?’ verderop in dit artikel voor een inschatting.

Kosten om van het gas af te gaan

1) Isolatie

Het bouwjaar van je woning zegt veel over de aangebrachte isolatie. Naast wat vorige bewoners misschien geïnvesteerd hebben natuurlijk. Vaak kun je uitgaan van deze bouwstandaarden:

• Vanaf 2005: Volledig geïsoleerd.

• Tussen 2004 en 1976: Geïsoleerde muren, dak en vloer en dubbelglas. Het toevoegen van isolatie in spouwmuren en kruipruimtes is soms nog een goede toevoeging.

• Tussen 1975 en 1946: Matige isolatie in muren en vloer. Meestal dubbelglas.

• Tussen 1945 en 1921: Helemaal niet geïsoleerd. Enkel glas. Wel een spouwmuur en meestal een kruipruimte aanwezig om op te vullen.

• Voor 1920: Helemaal niet geïsoleerd. Enkel glas. Geen spouwmuur om op te vullen en meestal geen kruipruimte om te isoleren.

Tip: Geen idee wanneer je huis gebouwd is? Gebruik deze tool van het Kadaster.

Om je een idee te geven: dit zijn de gemiddelde kosten voor isolatie van een tussenwoning in 2025.

• Dakisolatie: € 4.600

• Spouwmuurisolatie: € 1.100

• Vloerisolatie: € 1.950

• Dubbelglas naar HR++ glas: € 3.300

De meeste koopwoningen in Nederland hebben al wat isolatie. Vooral dakisolatie (86%) en dubbel glas (85%) zijn populair. Maar vloerisolatie blijft achter. Vooral bij huizen van vóór 1980, waar in 2025 maar een derde van de vloeren is geïsoleerd.

De gemiddelde woning heeft dus spouwmuurisolatie, vloerisolatie en HR++ glas nodig om écht goed geïsoleerd te zijn. De totale kosten zijn dan € 6.350 (of € 4.445 met ISDE subsidie).

2) Elektrische warmtepomp

Om je huis van het gas af te halen, heb je een elektrisch alternatief nodig voor verwarming en warm water. Van alle mogelijkheden van duurzaam verwarmen is een warmtepomp de beste manier. Voor elke kWh die een warmtepomp verbruikt, krijg je wel 4 tot 5 kWh aan warmte. Dat is wel vijf keer zo veel dan bij een elektrische cv-ketel of cv-ketel op gas.

Er zijn verschillende soorten warmtepompen. Voor de meeste woningen is een lucht/water-warmtepomp de beste oplossing. Deze warmtepomp heeft een binnen- en een buitenunit die via een buizensysteem aan elkaar verbonden zijn.

Lees ook: Welk type warmtepomp is geschikt voor mijn woning?

• Een volledig elektrische warmtepomp heeft meestal een vermogen tussen de 6 en 12 kW.

• Hoeveel jouw woning nodig hebt, hangt af van de grootte en isolatie. Voor een tussenwoning, hoekwoning of kleine 2-onder-1-kap is 8 kW vaak een goede keuze.

• De gemiddelde kosten voor aanschaf en installatie zijn € 12.000 (of € 8.400 met ISDE subsidie) in 2025 voor dit type warmtepomp.

Er zijn nog wel wat extra kosten om rekening mee te houden.

Een warmtepomp werkt op een lagere temperatuur (30-55°C) dan een traditionele cv-ketel (70-90°C). Daarom is vloerverwarming vaak een slimme keuze. Het zorgt voor een gelijke warmteverdeling in huis. Dit is handig, zeker als de isolatie niet perfect is. Bij goede isolatie kunnen oude radiatoren soms blijven, zolang ze groot genoeg zijn.

• Vloerverwarming installeren kost gemiddeld € 140 per vierkante meter.

• Radiatoren vervangen kost zo’n € 3.500 in totaal.

3) Elektrisch fornuis

Je oude gasfornuis gaat eruit en vervang je voor een elektrisch fornuis. Elektrisch koken doe je het meest duurzaam op een inductiekookplaat. Je zet de temperatuur gemakkelijk harder of zachter, de plaat zelf wordt niet heet en is makkelijk schoon te maken. Je hebt wel speciale pannen nodig.

Als het nog niet gebeurd is, moet je ook de stroomaansluiting laten verzwaren. Een inductiekookplaat verbruikt gemiddeld tussen de 7 en 11 kW, terwijl een standaard 1-fase aansluiting maar 3,7 kW levert. Dit is te weinig. De stoppen kunnen dan doorslaan. Met een 3-fasen aansluiting krijgt je fornuis wel genoeg stroom. Hiervoor moet je ook de meterkast laten aanpassen.

Je kunt ongeveer denken aan deze kosten:

• Inductiekookplaat: € 600

• Verzwaring energieaansluiting: € 200

• Bedrading en aanpassing meterkast: € 600

• Nieuwe pannen: € 300

In totaal ben je voor een inductiefornuis zo’n € 1500 kwijt.

Je kunt als huiseigenaar alleen gebruikmaken van de ISDE-subsidie voor een elektrische fornuis als je huis is aangesloten op een warmtenet. Je krijgt dan € 400 terug.

4) Zonnepanelen (optioneel)

Een gemiddeld huishouden verbruikt ongeveer 3.200 kWh stroom per jaar extra na de overstap op een warmtepomp. Met zonnepanelen kun je deze stroom zelf opwekken. Zo bespaar je op je energierekening.

Met 10 zonnepanelen, met een vermogen van 400 Wp per paneel, wek je in de praktijk zo’n 3.400 kWh per jaar op. Daarbij heb je een omvormer nodig om zonne-energie om te zetten in elektriciteit die je in huis kan gebruiken.

Lees ook: Zo werken zonnepanelen, omvormer en de rest van de installatie

Dit heb je nodig:

• 10 x 400 Wp zonnepanelen

• Omvormer

• Montagemateriaal & bekabeling

• Installatie

In 2025 betaal je daar gemiddeld € 3.900 voor. Je kunt hiervoor geen subsidie gebruiken, maar je betaalt wel 0% btw.

De prijs van zonnepanelen is het afgelopen jaar sterk gedaald. Dit komt vooral door het stoppen van de salderingsregeling vanaf 2027. De terugverdientijd op zonnepanelen neemt dan toe, waardoor ze minder populair worden. Hierdoor zijn ze goedkoper.

Lees ook: Zijn zonnepanelen nog wel interessant in 2027?

5) Thuisbatterij (optioneel)

Ga je toch verbouwen en investeren in duurzaamheid? Denk dan ook na over een thuisaccu. Vanaf 2027 mag je namelijk niet meer salderen. Je mag de stroom die je teruglevert dan niet meer wegstrepen tegen de stroom die je verbruikt. Daarom is het beter om je overschot aan zonnestroom op te slaan en zelf te verbruiken op een later moment. Daar gebruik je een thuisbatterij voor.

De prijs van zo’n thuisbatterij hangt vooral af van de opslagcapaciteit.

Heb je zonnepanelen die ongeveer 3.400 kWh per jaar opwekken? Dan past een thuisbatterij van 4 tot 6 kWh daar goed bij. Dat heeft te maken met deze vuistregel: voor elke 1.000 kWh die je per jaar opwekt, heb je tussen de 1 en 1,5 kWh opslag nodig.

Met zo'n batterij sla je zo'n 50-60% van je overschot aan zonnestroom op. Door de seizoenen is 100% opslaan eigenlijk niet haalbaar. Vooral in de zomer gaat veel van je overschot terug het net op. Omdat je dan veel meer opwekt dan je verbruikt. En in de winter is het weer andersom.

De opbrengst van zonnepanelen door het jaar heen

De gemiddelde prijs voor een 4 - 6 kWh thuisbatterij ligt in 2025 rond de € 3.500 tot € 4.500, inclusief btw en installatie. Dit is op basis van de prijzen van verschillende thuisbatterijen. Er is hier helaas (nog) geen subsidie voor mogelijk.

6) Ventilatie

Hoe beter een huis geïsoleerd is, hoe minder frisse lucht er vanzelf naar binnen komt. In oudere woningen met kieren en naden voel je de tocht soms letterlijk langs je benen. Of zie je de gordijnen bewegen bij harde wind. In een goed geïsoleerd huis gebeurt dat niet.

Fijn voor je energierekening, maar zonder goede ventilatie kan het leiden tot vochtproblemen, schimmel en een ongezond binnenklimaat.

Dat wil je natuurlijk niet.

Om dat te voorkomen, is een mechanisch ventilatiesysteem met natuurlijke luchtaanvoer een slimme oplossing. Dit systeem voert binnenlucht af uit de keuken, badkamer en toilet en laat frisse lucht binnen via ventilatieroosters of kiepramen. Zo blijft de luchtkwaliteit goed, zonder grote verbouwingen.

Zo’n systeem kost gemiddeld tussen de €2.500 en €5.500, afhankelijk van de grootte van je woning en de installatie die je kiest. De ISDE-subsidie kun je hier helaas niet voor inzetten.

7) Gasaansluiting verwijderen

Als je helemaal overstapt op elektrisch verwarmen, koken en warm water, heb je de gasaansluiting in je woning niet meer nodig. Die kun je laten verwijderen door je netbeheerder. Sinds 2024 is dit helemaal gratis.

Zodra je gasaansluiting is verwijderd, hoef je geen vastrecht meer te betalen. Dat scheelt geld: afhankelijk van je netbeheerder bespaar je gemiddeld zo’n € 250 per jaar.

Hoeveel kan ik besparen?

Nu je een overzicht van de subsidies en de gemiddelde kosten hebt, ben je vast benieuwd hoeveel deze investeringen je besparen.

Eerst even een paar kleine lettertjes:

• De berekening hieronder geldt voor een gemiddelde tussenwoning in Nederland en een vast energiecontract. Jouw situatie kan anders zijn, dus gebruik het alleen als indicatie.

• We rekenen met een toekomstige stroomprijs van € 0,21 per kWh en een gasprijs van € 1,42 per m3. De prijzen zijn bedoeld als inschatting voor de lange termijn, niet als exacte voorspelling (bron).

• Berekeningen zijn gemaakt o.b.v. de huidige regelgeving. Wanneer saldering stopt, zal de terugverdientijd op zonnepanelen bijvoorbeeld langer worden, maar op de thuisbatterij juist korter.

Wanneer je ervoor kiest om geen thuisbatterij en zonnepanelen te nemen, ziet de berekening er zo uit:

Kijk verder dan de terugverdientijd

Veel mensen kijken vooral naar de terugverdientijd. Maar zodra de investering terugverdiend is, begint het feest pas echt. Dan bespaar je ieder jaar een enorm bedrag aan energiekosten. Zonnepanelen gaan bijvoorbeeld gemiddeld 25 jaar mee. En van isolatie heb je de rest van je leven plezier. Bovendien verhogen deze investeringen meteen de woningwaarde. 

Zie van het gas af gaan daarom echt als een investering voor de lange termijn. Voor je portemonnee én voor het milieu.

Gas wordt alleen maar duurder

De verwachting is dat de prijs voor gas de komende jaren steeds hoger wordt dan die van stroom.

• De energiebelasting op 1 m³ gas is bijna zes keer hoger dan die op 1 kWh stroom. 

• Brussel heeft een nieuw Europees emissiehandelssysteem opgericht, waardoor voor gas een aanvullende CO₂-prijs betaald moet worden vanaf 2027. 

Daardoor wordt de terugverdientijd nog korter en is van het gas af gaan eigenlijk een no-brainer.

Cijfers: Milieucentraal, Essent en CLO

Dit artikel is onderdeel van de blogreeks ‘Kom van dat gas af’. Hieronder vind je een overzicht van alle artikelen.

1. Van het gas af? Overzicht van kosten en subsidies

2. Goede isolatie is de eerste stap naar gasloos wonen

3. Warmtepomp is de beste manier om je gasloze woning te verwarmen

4. Zo maak je de overstap van koken op gas naar elektrisch

5. Zelf stroom opwekken en opslaan in een gasloze woning

6. Zo laat je je gasaansluiting afsluiten