Zonnestroom zoveel mogelijk zelf gebruiken: 7 tips

Waarom zonnestroom vooral zelf gebruiken?

Door meer stroom van je zonnepanelen direct zelf te gebruiken, lever je minder terug aan het net. Dat is om meerdere redenen slim om te doen:

• Je betaalt minder terugleverkosten (bij een vast of variabel contract).

• Je helpt het energienet te ontlasten

• Je bent al goed voorbereid op de afschaffing van de salderingsregeling in 2027.

Wanneer wekken zonnepanelen het meeste op?

Om je zonnestroom zoveel mogelijk zelf te gebruiken, is het eerst handig om te weten wanneer je panelen het meeste opwekken. Dat hangt af van drie dingen: 

• Oriëntatie bepaalt op welk moment van de dag je panelen het meest opwekken. Panelen gericht op het zuiden wekken het meest op rond het middaguur. Dat is de ideale positie. Panelen op het oosten vangen meer ochtendzon en op het westen vooral de namiddagzon.

• Het seizoen speelt ook een rol. In de winter staat de zon lager en zijn er minder zonuren. Zonnepanelen wekken dan veel minder op dan in de zomer.

• Bewolking blokkeert een deel van de zonnestralen, waardoor je panelen minder opwekken.

Gemiddeld rendement van zonnepanelen per maand op een Nederlands dak

De meeste zonnepanelen liggen gericht op het zuiden. Dat betekent dat huishoudens vaak de meeste zonnestroom opwekken tussen 11.00 en 15.00 uur. De kans dat je meer opwekt dan je op dat moment zelf gebruikt, is tussen die uren dan ook het grootst. 

Tips om zonnestroom direct zelf te gebruiken

1. Breng je teruglevering in kaart

Meten is weten. Begin met inzicht in wanneer jouw zonnepanelen opwekken en wanneer je teruglevert. 

In Mijn Vandebron of de Vandebron-app zie je in de grafiek op de verbruikspagina hoeveel stroom je verbruikt hebt, en hoeveel je hebt teruggeleverd.

Wil je nog meer informatie? Dan kun je een energieverbruiksmanager installeren op de P1-poort in je meterkast. Die geeft realtime inzicht in je verbruik en teruglevering. Ook kun je een melding instellen wanneer je teruglevert en andere apparaten aan elkaar koppelen voor automatisering.

2. Plan de vaatwasbeurt in rond het middaguur

Veel mensen zetten de vaatwasser aan voordat ze naar bed gaan. Dat kan beter! Maak er een gewoonte van om dit na de lunch te doen. Op zonnige dagen gebruikt je vaatwasser dan stroom die je zelf opwekt. 

Moet je naar je werk? Gebruik dan de timerfunctie, zodat de vaatwasser rond de middag start. Een moderne vaatwasser verbruikt ongeveer 1 kWh per beurt. Draai je hem elke dag op dit moment, dan win je zo 365 kWh per jaar.

3. Draai wasjes overdag

De wasmachine en droger kun je het beste gebruiken in de middag, wanneer je zonnepanelen (meestal) opwekken. De wasmachine verbruikt gemiddeld 1 kWh per beurt, de droger zo'n 2 kWh. Wil je nog een stap verder gaan? Plan je wasdagen dan op basis van het weekweerbericht en zet hem aan op de zonnigste momenten van de week. 

4. Laad je elektrische auto op met stroomoverschot

Heb je een elektrische auto én een slimme laadpaal? Dan kun je je laadsessies slim afstemmen op je zonnepanelen. Een slimme laadpaal krijgt een seintje wanneer je zonnepanelen meer stroom produceren dan je nodig hebt. Op dat moment start hij met laden. Je auto laadt dan op met stroom die je anders zou terugleveren.

Bij sommige laadpalen kun je ook aangeven wanneer je de auto weer nodig hebt. Het systeem rekent dan automatisch uit wanneer het eventueel toch stroom van het net moet afnemen om op tijd voldoende batterij te hebben. Maar nooit meer dan nodig.

5. Verwarm het voorraadvat van je warmtepomp extra op

Heb je een volledig elektrische warmtepomp? Daar zit ook een warmwatervoorraadvat bij. Dit is voor warm water uit de kraan of in de douche. Zodra het water in dit vat onder een bepaalde temperatuur zakt, wordt het automatisch weer verwarmd. Daar is behoorlijk wat stroom voor nodig.

Ook op je waterpomp kun je een tijdschema instellen en zo het voorraadvat alleen verwarmen wanneer je zonnepanelen vaak opwekken. Nieuwere modellen kunnen zelfs automatisch extra verwarmen op het moment dat je panelen terugleveren.

6. Zet de airco aan als de zon schijnt

In de zomer kan het erg warm worden in huis. Een airco is dan een fijne manier om te koelen. Maar zo’n airco verbruikt best veel stroom: ongeveer 1 kWh per binnenunit. Het is dus slim om 'm vooral aan te zetten als je zonnepanelen stroom opwekken. Zo koel je je huis met je eigen zonnestroom.

7. Laad kleine apparaten overdag op

Alle kleine beetjes helpen. Maak er een gewoonte van om je telefoon, elektrische fiets, tandenborstel en andere apparaten overdag op te laden in plaats van 's avonds. Het kost weinig moeite en je benut zo nog meer van je eigen zonnestroom.

Thuisbatterij: de redder in nood?

Een thuisbatterij klinkt als de ideale oplossing: je slaat overdag zonnestroom op en gebruikt die 's avonds als de zon weer weg is. In de praktijk ligt het wat ingewikkelder.

In de zomer wek je veel meer op dan in de winter, terwijl je juist in de winter meer stroom nodig hebt. Het is praktisch onmogelijk om dit goed op elkaar te laten aansluiten. De meeste mensen gaan met een thuisbatterij daarom van ongeveer 30% naar 60% eigen verbruik. Mooie stap, maar je zult nog steeds een deel zelf moeten sturen.

Zonnepanelen op het oosten of westen richten

Zonnepanelen liggen vaak op het zuiden, omdat ze daar meestal de meeste stroom opwekken. Maar met het stoppen van de salderingsregeling in 2027 kan dat veranderen. Het wordt dan nóg slimmer om stroom op te wekken op momenten dat je die zelf gebruikt.

Panelen op het oosten wekken vooral stroom op in de ochtend. Panelen op het westen juist later op de dag. Past dat beter bij jouw dagelijkse verbruik? Dan kan het slim zijn om je zonnepanelen anders te richten, als dat mogelijk is. Of - als je nog geen panelen hebt - om daar bij de plaatsing meteen rekening mee te houden.

Meer tips om energie te besparen

Stroom die je niet verbruikt hoef je ook niet te sturen of te plannen. Het is daarom ook slim om je te verdiepen in manieren om je energieverbruik te verlagen. Daar schreven we al veel vaker over op onze blog! Start bijvoorbeeld met deze 10 tips om thuis energie te besparen of deze tips speciaal voor huurders.